← Wszystkie artykuły Składniki wyjaśnione Przystępne wyjaśnienia dotyczące witamin, minerałów i innych składników: działanie, źródła w żywności i uwagi o bezpieczeństwie. Witamina D: kości, mięśnie i układ odpornościowy Singapur leży zaledwie jeden stopień na północ od równika i słońca ma tam prawie codziennie, więc z witaminą D wszystko musi być w porządku, prawda? Niekonie… Beta-karoten: wsparcie oczu, skóry i odporności Babcia zapewne namawiała Cię do jedzenia marchewki dla lepszego wzroku. Za tą radą stoi prawdziwa nauka, a wszystko sprowadza się do jaskrawopomarańczowego b… Selen: tarczyca i działanie antyoksydacyjne Czy zdarzyło Ci się czytać etykietę multiwitaminy i zastanawiać się, dlaczego znajduje się na niej selen, skoro nigdy nie myślałeś(-aś) o nim przy niedzielny… Produkty pełnoziarniste: stała energia i korzyści dla serca Stoisz przy półce w supermarkecie, a brązowy ryż leży tuż obok białego. Czy zamiana naprawdę jest warta tego, że będzie bardziej twardy do gryzienia? Produkt… Żelazo: energia, tlen i zdrowa krew – wyjaśniamy Męczysz się przez cały zabiegany dzień w pracy, kończysz go po 22:00 kolacją na wynos z nocnej budki, a następnego ranka nadal czujesz się wyczerpany? Zwykle… Kwas foliowy: znaczenie w ciąży i dla zdrowia krwi Pewnie słyszałaś, że każda kobieta planująca dziecko powinna zacząć przyjmować kwas foliowy. Ale co właściwie robi ta witamina z grupy B i czy pokrywasz jej … Witaminy z grupy B: energia, nerwy i nastrój Pominęłaś lub pominąłeś śniadanie, na lunch zjadłaś lub zjadłeś kanapkę w biegu, a teraz jest trzecia po południu i energia nagle zniknęła? W takiej chwili w… Chrom: cukier we krwi, waga i co mówią badania Pewnie widziałeś(-aś) „pikolinian chromu" na półce w aptece, zwykle obok obietnic dotyczących cukru we krwi lub wagi. Czy ten pierwiastek śladowy zasługuje n… Jod: tarczyca i rozwój mózgu Solniczka, poranna kawa z mlekiem i zupa miso na obiad mają jedną wspólną cechę: mogą po cichu decydować o tym, ile jodu dostarczasz organizmowi. Większość z… Luteina a zdrowie oczu: źródła w diecie i bezpieczeństwo Po długim dniu pełnym maili, w zatłoczonym tramwaju z oczami wbitymi w telefon i po wieczornym przewijaniu ekranu w łóżku oczy mogą być zmęczone. Czy jest sk… Likopen: czerwony antyoksydant z pomidorów – wyjaśnienie Jest 22:00, po szychcie siadasz do późnej kolacji, a jedyną czerwoną rzeczą na talerzu jest odrobina sosu pomidorowego. Czy ta odrobina koloru ma jakieś znac… Mangan: kości, metabolizm i wsparcie antyoksydacyjne Zdarzyło Ci się obrócić opakowanie multiwitaminy i zastanawiać się, po co na liście jest mangan, minerał, o którym rzadko się słyszy? Działa po cichu w tle. … Witamina A: wzrok, odporność i skóra Zdarzyło Ci się usłyszeć, że warto jeść więcej marchewki, żeby lepiej widzieć? W tym stwierdzeniu jest ziarno prawdy, ale witamina A robi znacznie więcej niż… Kolagen: co mówią badania o skórze i stawach Napoje, żelki i proszki z kolagenem zajmują dziś coraz więcej miejsca na półkach aptecznych, a w menu restauracji pojawiły się nawet hotpoty z kolagenem „Bea… Kwasy omega-3: serce, mózg i wzrok Stojąc w aptece przed rzędami złotych kapsułek z olejem rybim, wielu z nas zadaje sobie to samo pytanie: czy naprawdę ich potrzebuję, czy wystarczy mi cotygo… Błonnik pokarmowy: jelita, serce i cukier we krwi Czy zauważyłeś kiedyś, że obiad z rybą i frytkami syci na wiele godzin, a mimo to następnego dnia jelita jakby się lenią? Brakującym elementem jest często bł… Wapń: kości, mięśnie i nerwy – jak działa Zdarzyło Ci się zbyć obolałe plecy albo nocne skurcze stwierdzeniem, że to po prostu wiek, i iść dalej? Wyobraź sobie swoje kości jak konto oszczędnościowe, … Biotyna a włosy, paznokcie i energia – wyjaśniamy Wejdź do dowolnej apteki lub sklepu ze zdrową żywnością w Polsce, a zobaczysz żelki i kapsułki z biotyną, które obiecują gęstsze włosy i mocniejsze paznokcie… Kofeina: czujność, skupienie i bezpieczne stosowanie Czy naprawdę da się zacząć dzień bez tej pierwszej filiżanki kawy? Dla wielu mieszkańców Warszawy kofeina to cichy silnik wczesnych dojazdów do pracy, długic… Antyoksydanty: ochrona komórek dzięki diecie Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego prawie każdy artykuł o zdrowiu radzi jeść więcej kolorowych owoców i warzyw? Za tą radą stoi grupa naturalnych substancji … Witamina C: rola w odporności i zdrowiu skóry Sięgasz po szklankę soku pomarańczowego, gdy tylko poczujesz, że coś cię bierze? Nie tylko ty — ale czy witamina C naprawdę działa tak, jak nam się wydaje? S… Witamina K: rola w kościach i krzepnięciu krwi Zdarzyło Ci się kiedyś skaleczyć w kuchni przy krojeniu imbiru i zauważyć, że krwawienie ustaje po kilku minutach? To właśnie witamina K, która po cichu dzia… Witamina B6: korzyści dla energii, nastroju i nerwów Zdarza Ci się czuć mgłę w głowie, zmęczenie albo rozdrażnienie już w połowie popołudnia, mimo porannej kawy? Zanim sięgniesz po kolejną filiżankę, warto pozn… Białko serwatkowe: regeneracja mięśni bez tajemnic Zdarzyło Ci się wyjść z zajęć HIIT w klubie fitness albo po całym dniu dźwigania zakupów i zastanawiać się, czy ten pojemnik z odżywką białkową w kuchennej s… Witamina D3: witamina słońca dla kości i odporności Spędzasz większość dnia pod sztucznym oświetleniem biura, w autobusie, w pociągu albo w taksówce, a potem dziwisz się, że ciągle brakuje Ci energii? Możliwe,… Kwas pantotenowy (B5): energia, skóra i metabolizm Zastanawiałeś się kiedyś, jak talerz pyr z gzikiem czy niedzielny obiad zamieniają się w energię, która pozwala przetrwać długi dzień w pracy albo weekendowy… Witamina B1 (tiamina): paliwo dla energii i nerwów Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego talerz białego ryżu albo obwarzanek krakowski dają szybkiego kopa, a godzinę później zostawiają cię bez sił? Część odpowie… Witamina B2: witamina energii na co dzień Zdarza Ci się, że o 15:00 brakuje Ci sił, choć noc była przespana, albo że w stresującym okresie w pracy pojawiają się popękane kąciki ust? Skromna witamina … Prolina: aminokwas kolagenu dla skóry i stawów Czy zauważyłeś(-aś), jak starsi krewni przysięgają na miskę rosołu albo kaszubskiej zupy na wywarze, gdy ktoś dochodzi do siebie po operacji lub ciężkiej gry… Białko: dlaczego organizm potrzebuje go codziennie Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego po śniadaniu złożonym z białej bułki z dżemem już o 10 rano czujesz głód, a po talerzu z jajkami lub tofu masz energię aż … SAMe: nastrój, stawy i wątroba – co warto wiedzieć Czy zdarza Ci się zauważyć, że kolana protestują głośniej niż dawniej na ruchomych schodach na dworcu albo że nastrój siada podczas długiej serii szarych, wi… Polifenole: naturalne antyoksydanty w codziennej diecie Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego poranna herbata, kawa czy miseczka borówek tak często są nazywane „zdrowymi"? Duża część odpowiedzi kryje się w grupie zwi… Resweratrol: antyoksydant stojący za sławą czerwonego wina Słyszałeś kiedyś, że lampka czerwonego wina może służyć sercu? Za tym przekonaniem stoi jeden związek roślinny o nazwie resweratrol. Czy nauka rzeczywiście p… Serotonina: jak działa chemiczny regulator nastroju Zdarzyło Ci się zauważyć, że dobrze przespana noc, spacer bulwarami nad Wisłą, a nawet porcja sycącego, gorącego rosołu potrafią odmienić fatalny dzień? Za s… Prebiotyki: błonnik, który odżywia Twoje jelita Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego jedni radzą sobie z obfitym śniadaniem i późną kolacją bez najmniejszego problemu, a inni męczą się z wzdęciami przez wiel… Probiotyki: bakterie jelitowe a lepsze trawienie Zdarzyło Ci się poczuć wzdęcie po tłustej zapiekance z Placu Nowego albo mieć rewolucję w żołądku po kuracji antybiotykowej? Mają z tym coś wspólnego Twoje b… Witamina B3 (niacyna): energia i zdrowie serca Czy zdarza Ci się opadać z sił już w połowie popołudnia, mimo że na obiad był pełny niedzielny zestaw z rosołem i schabowym albo sycąca miska żurku? Jednym z… Łuska psyllium: błonnik dla jelit, cukru i serca Czy zdarza Ci się czuć wzdęcie i ociężałość po talerzu klusek śląskich z roladą i modrą kapustą albo po kanapce z białego pieczywa, a potem zastanawiać się, … Sód: jak znaleźć równowagę w spożyciu soli Zjadasz porcję rolady z kluskami śląskimi i modrą kapustą, a dwadzieścia minut później non stop sięgasz po butelkę z wodą. To uczucie pragnienia i lekkiej ob… Glicynian magnezu: łagodny minerał a spokój i sen Przewracasz się z boku na bok po całym dniu spotkań jedno po drugim albo budzisz się z łydką w skurczu po weekendowym meczu badmintona? Jeśli suplementy magn… Niacyna (witamina B3): działanie, źródła i bezpieczeństwo Zdarza Ci się padać ze zmęczenia już o 15:00, mimo że na obiad zjadłeś(-aś) pełny talerz kurczaka z ziemniakami? Część drogi od talerza do energii, którą moż… L-izoleucyna: mięśnie, poziom cukru i energia Zdarza Ci się po długim dniu w biurze pod jarzeniowym światłem albo po ciężkim treningu czuć, że nogi jadą już na oparach? Częścią tego, o co Twoje mięśnie p… L-leucyna: aminokwas a mięśnie – wyjaśniamy Zdarzyło Ci się zauważyć, że starszemu członkowi rodziny coraz trudniej podnieść się z niskiego fotela albo że nogi są jak z waty dzień po długim spacerze po… L-lizyna: opryszczka, kolagen i zdrowie kości Mrowienie na wardze tuż przed ważną prezentacją w pracy albo opryszczka, która pojawia się za każdym razem, gdy denerwujesz się przed świątecznymi odwiedzina… L-metionina: budulec białek Zastanawiałeś się kiedyś, co właściwie spaja białka w Twoim organizmie po talerzu rolady z kluskami śląskimi i modrą kapustą albo po misce sytej zupy rybnej?… L-fenyloalanina: aminokwas, nastrój i białko Zastanawialiście się kiedyś, dlaczego na puszkach napojów gazowanych w wersji dietetycznej widnieje dziwne ostrzeżenie o „fenyloalaninie"? To jedno słowo wsk… Multiwitamina: czy naprawdę jej potrzebujesz? Śniadanie kupujesz w kawiarni po drodze do pracy, lunch w sklepie z kanapkami, a na kolację jesz to, co da się zrobić najszybciej po długim powrocie do domu.… L-treonina: rola w jelitach, skórze i odporności Czy zastanawiałeś się kiedyś, co tak naprawdę dzieje się w organizmie po niedzielnym obiedzie z pieczonym kurczakiem albo po miseczce miękkiego tofu? Poza bi… L-tryptofan: aminokwas stojący za lepszym snem Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego ciepła zupa albo filiżanka mleka przed snem tak uspokajają? Część odpowiedzi może tkwić w aminokwasie o nazwie L-trypt… L-tyrozyna: aminokwas a koncentracja w stresie Zdarzyło Ci się, że mózg jakby zasnuwa mgła po kilku spotkaniach pod rząd, nocnym locie albo tygodniu wkuwania do egzaminów na herbacie i grzankach? Jest tak… L-walina: BCAA kluczowy dla regeneracji mięśni Zdarzyło Ci się wziąć na siłowni puszkę z proszkiem BCAA i zastanawiać się, jaki aminokwas właściwie się w niej kryje? Chodzi m.in. o walinę — i choć zwykle … Melatonina: jak działa hormon snu w Twoim organizmie Dochodzi pierwsza w nocy, jutro masz wcześnie rano telefoniczne spotkanie, a Ty wciąż wpatrujesz się w sufit po długim dniu spotkań jedno po drugim i obfitej… Mitochondria: silnik napędzający Twoją energię Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego jednego dnia dasz radę przetrwać maraton spotkań i jeszcze pójść na siłownię, a innego nawet wejście po schodach na dworcu… Kwas hialuronowy: nawilżenie skóry i wsparcie stawów Czy zdarza Ci się, że po całym dniu w ogrzewanym biurze skóra jest napięta i przesuszona albo że kolana są bardziej sztywne niż kilka lat temu, gdy wchodzisz… Izoflawony: soja i okres menopauzy Czy zastanawiałaś się kiedyś, dlaczego pokolenie twojej babci niewiele mówiło o uderzeniach gorąca, a jednak jadło tofu i piło mleko sojowe niemal codziennie… Histydyna: aminokwas egzogenny i jego rola w organizmie Zastanawiałeś się kiedyś, co właściwie dzieje się w organizmie po zjedzeniu talerza pyr z gzikiem albo miski zupy rybnej? Zanim to białko stanie się mięśniam… Glicyna: kojący aminokwas, sen i skóra Dlaczego miska ciepłego rosołu albo długo duszony gulasz sprawiają, że czujemy się dziwnie wyciszeni? Częścią odpowiedzi może być glicyna — niewielki aminokw… Glutation: działanie, mity o skórze i bezpieczeństwo Na półkach niemal każdej apteki i w internetowych sklepach z suplementami w Polsce można trafić na kapsułki z glutationem, które obiecują jaśniejszą, bardzie… Glutamina a zdrowie jelit i regeneracja mięśni Zdarza Ci się czuć, że Twoje jelita nie funkcjonują jak należy po stresującym tygodniu w pracy, pełnym pominiętych posiłków i niekończących się filiżanek her… Glukozamina a stawy: co warto wiedzieć Kolana zaczynają protestować za każdym razem, gdy kucasz, żeby zawiązać sznurowadło podczas błotnistego spaceru po Lesie Wolskim, albo gdy wchodzisz po schod… Glukomannan: włókno konjac dla sytości i zdrowia jelit Zdarzyło Ci się zjeść sycącą miskę bigosu, czuć się pełnym przez godzinę, a potem około 16:00 szukać czegoś do przegryzienia? Glukomannan – błonnik, z któreg… Żywność fermentowana a jelita: naturalny przewodnik Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego w kuchni babci zawsze stał w kącie słoik, w którym coś cicho bulgotało — kiszonki, sfermentowana pasta sojowa albo gar… Dopamina: wyjaśniamy chemię motywacji Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego odhaczenie ostatniego punktu z listy zadań daje tyle satysfakcji albo dlaczego tak trudno odłożyć telefon po „jeszcze … DHA: kwas omega-3 dla mózgu i oczu Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego lekarz tak często zachęca cię do łososia albo butelki oleju rybiego zamiast twojej ulubionej zapiekanki z Kazimierza? Odpo… Chondroityna: co naprawdę daje stawom? Kolana skrzypią po całym dniu na nogach w pracy albo palce sztywnieją po długim wieczorze z drutami w ręku? Jeśli szukałeś w aptece czegoś na stawy, pewnie w… Cholina – składnik dla mózgu i wątroby, który łatwo pominąć Zdarzyło Ci się wejść do sali konferencyjnej i zupełnie zapomnieć, po co przyszedłeś, albo nie pamiętać imienia kolegi sekundy po tym, jak je usłyszałeś? Zan… Cynamon: wsparcie poziomu cukru i moc antyoksydantów Wrzucasz laskę cynamonu do garnka z grzanym cydrem, a może to ciepła nuta w sosie curry od mamy. Czy ta codzienna przyprawa naprawdę może coś robić dla Twoje… Berberyna: poziom cukru we krwi i cholesterol Jeśli w ostatnich badaniach krwi cholesterol lub glukoza wyszły na granicy normy, a ktoś z rodzinnego czatu grupowego przesłał ci już film, w którym berberyn… Alanina: cichy pomocnik w energii i pracy wątroby Czy zastanawiałeś się kiedyś, jak organizm utrzymuje stały poziom cukru we krwi podczas długiego spotkania, gdy obiad się opóźnia, albo jak lekarze sprawdzaj… Kwas asparaginowy: aminokwas stojący za energią komórek Czy zdarzyło Ci się zauważyć w aptece suplement obiecujący wzrost testosteronu dzięki „kwasowi D-asparaginowemu” i zastanowić się, czy to to samo, co Twój or… Aminokwasy: podstawowe budulce organizmu Czy zastanawiałeś się kiedyś, co tak naprawdę dzieje się z talerzem pieczonego kurczaka albo miską rosołu po zjedzeniu? Zanim posiłek stanie się mięśniami, s… Korzeń kozłka lekarskiego: ziele na sen i spokój Zbliża się północ, jutro czeka cię poranne spotkanie, a w głowie wciąż odtwarzasz dzisiejsze wiadomości z komunikatorów. Jeśli zastanawiałeś się kiedyś, czy … Tauryna: nie tylko składnik napojów energetycznych Siedzisz do późna w biurze, więc wyciągasz z automatu puszkę napoju energetycznego. Na etykiecie, zaraz po kofeinie, widzisz „taurynę”. Co ona tam właściwie … Seryna: aminokwas a zdrowie mózgu i pamięć Wracasz metrem do domu po długim dniu i próbujesz sobie przypomnieć, czy wyłączyłeś kuchenkę przed wyjściem. Takie drobne przywołanie z pamięci zależy od zdr… Kwercetyna: związek roślinny obecny w codziennych produktach Czy zastanawiało Cię kiedyś, dlaczego babcia uparcie dodawała cebulę niemal do każdego dania, od rosołu po gulasz? Być może miała w tym rację. Cebula, a takż… Potas: minerał, który równoważy ciśnienie krwi Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego babcia przy każdym posiłku nalegała na banana albo miskę zupy z warzywami? Może nie znała podstaw naukowych, ale intuicja … Białko roślinne: korzyści, źródła i wchłanianie Martwisz się, że bez mięsa, jajek czy nabiału w każdym posiłku nie dostarczysz sobie dość białka? Przy napiętym grafiku i wygodzie kanapki lub kubka z makaro… Fosfor: cichy minerał dla kości i energii Zdarzyło Ci się zauważyć „kwas fosforowy” na etykiecie napoju gazowanego i zastanawiać się, czy to powód do niepokoju? O fosforze mówi się rzadko, zupełnie i… Ozempic: jak działa na poziom cukru i masę ciała Może współpracownik w biurze nagle zamienił poranną herbatę z mlekiem na czarną kawę bez cukru i wyraźnie schudł, a może hasło „Ozempic" mignęło ci w sieci o… Molibden: ukryty pierwiastek śladowy w Twojej diecie Zastanawiałeś się kiedyś, jak organizm radzi sobie z siarczynami z butelki konserwowanego sosu chilli albo z purynami z weekendowej półmiska owoców morza? Ci… Metylofolian: forma folianu, którą organizm wchłania Zdarzyło Ci się przyjmować suplement z kwasem foliowym i zastanawiać się, dlaczego chyba niewiele dał? Dla sporej części populacji odpowiedź tkwi w drobnej o… Magnez: minerał stojący za snem, spokojem i energią Zdarzyło ci się, że łydka skurczyła się w połowie biegu leśną ścieżką albo że leżysz bezsennie o pierwszej w nocy, choć jesteś wykończony? Magnez może być ty… Inulina: błonnik prebiotyczny dla zdrowia jelit Zdarzyło Ci się zauważyć „inulinę" lub „błonnik z korzenia cykorii" w składzie jogurtu albo batona proteinowego i zastanawiać się, do czego to właściwie służ… Ekstrakt z zielonej herbaty: antyoksydanty i zdrowie serca Czy zdarzyło Ci się zamienić mocną, czarną herbatę na filiżankę zielonej i zastanawiać się, czy to naprawdę coś daje Twojemu zdrowiu, czy po prostu smakuje b… Kwas glutaminowy: aminokwas umami w dobrych wywarach Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego miska długo gotowanego rosołu czy żurku krakowskiego smakuje tak głęboko i wytrawnie, jeszcze zanim sięgniesz po sos s… Flawonoidy: naturalne antyoksydanty w codziennej diecie Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego babcia zawsze pilnowała, żebyś zjadł całą zieleninę, albo dlaczego filiżanka herbaty po obiedzie po prostu wydaje się … EPA: kwas omega-3 a serce, nastrój i stawy Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego lekarz wciąż wspomina o oleju rybim, skoro i tak lubisz jeść ryby w weekend? Konkretny kwas omega-3, o którym tak często m… Czarny bez w sezonie przeziębień i grypy Od trzech dni masz zatkany nos przez klimatyzację w biurze, ktoś podsunął ci kubek herbaty z syropem z czarnego bzu i zastanawiasz się, czy to naprawdę pomoż… Echinacea: co mówią badania o tym zielu? Czujesz drapanie w gardle po późnej kolacji, a ktoś w biurze wspomina o kapsułkach z echinaceą. Brzmi znajomo? Echinacea to jeden z najczęściej omawianych su… Cysteina: antyoksydacyjny aminokwas dla skóry i włosów Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego fryzjer ciągle mówi o „zabiegach proteinowych” albo dlaczego paznokcie wydają się mocniejsze po kilku tygodniach jedzenia … Kreatyna: siła, mięśnie i regeneracja Zauważyłeś kiedyś, że niektórzy stali bywalcy siłowni tydzień po tygodniu wyciskają jeszcze jedno powtórzenie więcej? Całkiem możliwe, że część tej układanki… Koenzym Q10: antyoksydant, serce i energia Zdarza Ci się czuć kompletnie wyczerpanie około 15:00, nawet po przespanej nocy? A może lekarz wspomniał o „CoQ10” przy zmianie leku na cholesterol? Nie jest… Kazeina: wolno uwalniane białko na nocną regenerację Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego część osób ćwiczących na siłowni pije mleczny shake tuż przed snem, a nie po treningu? Ten nawyk zwykle sprowadza się do j… BCAA na regenerację mięśni: co naprawdę robią? Właśnie skończyłeś sobotni poranny bieg w Parku Chorzowskim albo ciężki trening nóg na siłowni po pracy i czujesz, że mięśnie masz wykończone. Kolega z siłow… Bacopa Monnieri: naturalny sprzymierzeniec pamięci i skupienia Zdarzyło Ci się wysiąść z tramwaju w centrum Krakowa i zapomnieć, po co w ogóle wstałeś od biurka? Przy napiętym grafiku w pracy, stresie egzaminacyjnym u dz… Arginina: aminokwas a przepływ krwi Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego niektóre suplementy w aptece obiecują lepsze krążenie albo regenerację po treningu dzięki jednemu składnikowi? Całkiem moż… Kwas alfa-liponowy: antyoksydant, który robi recykling Zdarza Ci się, że po długim dniu spędzonym pochylonym nad laptopem dłonie „mrowią”? Albo że starsi krewni z wieloletnią cukrzycą skarżą się na drętwienie i m… Antocyjany – czerwono-fioletowe barwniki roślinne Czy zastanawiałeś się kiedyś, skąd babcine ciasto z jeżynami albo szklanka herbaty z kwiatu klitorii trójlistkowej (groszku motylkowego) mają ten głęboki fio… Ashwagandha: adaptogen na spokojniejsze dni Zdarza Ci się skończyć długi dzień pełen spotkań jedno po drugim, zatłoczonych pociągów podmiejskich i tętniących wiadomościami rodzinnych grup na czacie kom… Kurkumina: co warto wiedzieć o głównym składniku kurkumy Czy zastanawiało Cię kiedyś, dlaczego babcina przyprawa curry barwi wszystko na głęboki złoty kolor albo dlaczego kurkuma pojawia się w tak wielu tradycyjnyc… Cebula: kwercetyna, serce i poziom cukru we krwi Pewnie kroisz ją do niemal każdego dania, ale czy wiesz, że cebula leżąca w twoim koszyku w kuchni może mieć większe znaczenie dla serca i poziomu cukru we k… Rumianek: łagodne zioło na wieczorne wyciszenie Jest 23:00, właśnie odpisałeś(-aś) na ostatnie służbowe wiadomości, a myśli wciąż pędzą. Zamiast kolejnej kawy czy mocnej herbaty sięgasz po coś ciepłego i b… Czarny pieprz: przyprawa a przyswajanie składników Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego suplementy z kurkumą prawie zawsze mają na etykiecie ekstrakt z czarnego pieprzu? Za tym połączeniem stoi prawdziwa nauka,… Papaina – enzym z papai a trawienie Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego w marynacie Twojej babci często lądowało trochę zmiksowanej papai albo dlaczego plasterek papai po kolacji daje wrażenie, … Enzymy trawienne: wzdęcia i dyskomfort po jedzeniu Zdarzyło Ci się zjeść porcję zapiekanki albo sporą miskę gulaszu i godzinę później czuć się nieprzyjemnie wzdęty(-a), zastanawiając się, czy organizm po pros… Błonnik: codzienny składnik dla jelit i serca Czy zauważyłeś, że talerz mielonego z ziemniakami i sporą porcją warzyw syci na dłużej niż ten sam talerz z dodatkową porcją ziemniaków i smażonymi dodatkami… Folian: witamina B ważna dla krwi i w czasie ciąży Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego na każdym opakowaniu witamin dla kobiet w ciąży w lokalnej aptece tak mocno podkreśla się kwas foliowy? Jest ku temu dobry… L-teanina: spokojna koncentracja bez spadku energii Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego filiżanka zielonej herbaty potrafi sprawić, że jesteś czujny, a jednocześnie dziwnie zrelaksowany, zamiast pobudzony j… Proteaza: enzym rozkładający białko Zdarzyło Ci się zjeść sute śniadanie z dodatkową porcją jajek i kiełbasy albo ciężką kolację ze stekiem – taką, po której przydałby się spacer Plantami – i m… Bromelaina – enzym z ananasa w suplementach Zdarzyło Ci się poczuć mrowienie języka po kilku plasterkach ananasa zjedzonych na grillu? To właśnie bromelaina w akcji – a ten sam enzym ma coraz więcej zw… Lipaza: enzym odpowiedzialny za trawienie tłuszczów Zdarzyło Ci się poczuć nieprzyjemną pełność i wzdęcie po obfitym, tłustym śniadaniu na ciepło albo po sycącym, kremowym curry? Częściowo dzieje się tak dlate… Nasiona chia – błonnik i omega-3 w małych ziarenkach Zdarzyło Ci się wsypać łyżkę drobnych czarnych nasion do koktajlu albo porannej owsianki i zastanawiać się, czy to w ogóle cokolwiek daje? Nasiona chia na do… Czosnek: codzienny składnik kuchni a zdrowie serca Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego babcia wrzucała do garnka z zupą kilka dodatkowych ząbków czosnku, gdy tylko ktoś w domu się przeziębił? Okazuje się, że n… Mięta pieprzowa: jelita, świeży oddech i nie tylko Zdarzyło Ci się poczuć tak ciężko i wzdęcie po sutym talerzu pyr z gzikiem, że musiałeś(-aś) poluzować pasek o jedną dziurkę? Wiele osób w Polsce sięga potem… Kurkuma – złota przyprawa a zdrowie stawów i jelit Jeśli kurczak curry w Twojej rodzinie zawsze ma ten niepowtarzalny złocisty odcień, a niedzielny rosół bez szczypty tej przyprawy nigdy nie wygląda tak, jak … Amylaza: enzym ułatwiający trawienie węglowodanów Zdarzyło ci się zjeść obfity talerz pyr z gzikiem i chleba, a godzinę później poczuć nieprzyjemną pełność i wzdęcia? Za część tego, co dzieje się wtedy w two… Amyloglukozydaza: enzym odpowiedzialny za trawienie skrobi Zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego miska owsianki czy pieczony ziemniak w końcu zamienia się w energię, którą można wykorzystać, zamiast po prostu leżeć w żo… Celulaza — rozkład błonnika dla łatwiejszego trawienia Zdarzyło Ci się poczuć wzdęcie po talerzu jarmużu z masłem albo łyżce puree z groszku, mimo że przecież jadłeś(-aś) zdrowe warzywa? Winowajcą może być celulo… Imbir: codzienny korzeń i co mówią badania Niespokojny żołądek przed daleką podróżą albo obolałe kolano po sobotnim meczu na orliku? Całkiem możliwe, że ktoś już poradził ci, żebyś spróbował imbiru — … Siemię lniane: błonnik, omega-3 i lignany w małym nasionku Zdarzyło Ci się zauważyć drobne brązowe nasionka posypane na owsiance albo dodane do smoothie w lokalnej kawiarni ze zdrową kuchnią? To siemię lniane – i nie… Lignany: związki roślinne, serce, hormony i nie tylko Zdarzyło Ci się kiedyś posypać owsiankę siemieniem lnianym albo zauważyć ziarenka sezamu na bułce i zastanowić się, co w nich właściwie jest poza chrupkością… Witamina B9: folian a zdrowa krew i ciąża Zastanawiałaś się kiedyś, dlaczego lekarz dopytuje, czy przyjmujesz kwas foliowy, gdy planujesz powiększenie rodziny – albo dlaczego w wynikach badania krwi … Witamina B5: energia, skóra i metabolizm Wypiłeś(-aś) herbatę, zjadłeś(-aś) kanapkę z masłem, a o 10:00 już ledwo się trzymasz na nogach. Zanim obwinisz za to zarwaną noc, warto wiedzieć, że przemia… Witamina B7 (biotyna): prawda o włosach, skórze i energii Wystarczy rzucić okiem na półkę w aptece czy w supermarkecie, by zobaczyć żelki z biotyną obiecujące gęstsze włosy i promienną skórę. Co jednak ta witamina f… Karnozyna a wytrzymałość mięśni i starzenie się Czy zdarzyło Ci się, że nogi zaczynają palić w połowie zajęć HIIT na siłowni, na długo zanim naprawdę zabraknie Ci tchu? Albo że niektórzy starsi ludzie w Tw… Inozytol: cukier w kontekście hormonów i nastroju Czy Twoje miesiączki są nieregularne albo podczas ostatniej wizyty kontrolnej u lekarza rodzinnego padło hasło „insulinooporność"? Inozytol często pojawia si… Cytrulina: aminokwas stojący za produkcją tlenku azotu Czy zdarzyło Ci się, że w połowie zajęć spinningu nogi zrobiły się jak z waty albo że wynik ciśnienia w przychodni powoli rośnie, choć jesz dość „czysto"? Am… Fitoestrogeny: roślinne związki podobne do estrogenów Zauważyłaś kiedyś, że kobiety z kultur, w których tradycyjna dieta obejmuje tofu, mleko sojowe i tempeh, zdają się mówić o uderzeniach gorąca rzadziej niż dz… Witamina K2: składnik dla kości i serca Pewnie słyszałeś(-aś) o witaminie K1 z zielonych warzyw liściastych, ale czy ktoś wspominał o jej mniej znanej kuzynce, witaminie K2? Jeśli należysz do osób,… Zeaksantyna: żółty barwnik w plamce żółtej oka Pewnie słyszałeś, że marchewka jest dobra dla oczu. Ale czy znasz zeaksantynę? Ten żółty barwnik z grupy karotenoidów występuje w plamce żółtej oka, a mimo t… Witamina E a ochrona komórek przed stresem oksydacyjnym Prawdopodobnie widziałeś(-aś) witaminę E w składzie kosmetyków do pielęgnacji skóry i na etykietach suplementów. Ale co ona właściwie robi? Ten rozpuszczalny… Cynk: pierwiastek śladowy wspierający odporność, skórę i gojenie Czy zauważyłeś, że jedni szybko dochodzą do siebie po przeziębieniu, a inni bardzo długo goją nawet drobne zadrapanie? Cynk to jeden ze składników, które prz… Witamina B12: witamina energii dla nerwów i krwi Zdarza Ci się czuć zmęczenie mimo przespanej nocy? Albo trudno Ci się skupić, choć nie widać ku temu powodu? Witamina B12 może być brakującym ogniwem. Często… Omega-3: Niezbędny Kwas Tłuszczowy Dla Serca i Mózgu Prawdopodobnie słyszałeś, że jedzenie ryb jest dobre dla mózgu i serca. Ale czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego? Odpowiedzią są kwasy tłuszczowe omega-3. … Miedź: Niewielki Minerał z Ważnymi Zadaniami Kiedy słyszysz "miedź", pewnie myślisz o starych groszach albo przewodach elektrycznych. Ale czy wiesz, że twój organizm potrzebuje tego mikroelementu, aby w… Brak artykułów pasujących do wyszukiwania.